- Башда акъыл болмаса, эки аякъгъа кюч джетер.
- Джашда акъыл джокъ, къартда къарыу джокъ.
- Билимден уллу байлыкъ джокъду.
- Ач къарынны, токъ билмез
- Орундукъ тюбюнде атылсам да, орта джиликме, де да айлан.
- Телиге от эт десенг, юйюнге от салыр.
- Айран ичген – къутулду, джугъусун джалагъан – тутулду.
- Къумурсхала джыйылсала, пилни да джыгъадыла.
- Ишленмеген джаш – джюгенсиз ат, ишленмеген къыз – тузсуз хант.
- Алма терегинден кери кетмез.
- Аман адамны тепсинге олтуртсанг, къызынгы тилер.
- Юйлю уругъа ит чабмаз.
- Гыдай эчки суугъа къараб, мюйюзле кёрмесе, джашма алкъын, дегенди.
- Элде адам къалмаса, ит тахтагъа минер.
- Зар адам ашынгы ашар, кесинги сатар.
- Акъыл аздырмаз, билим тоздурмаз.
- Иесиз малны бёрю ашар.
- Джаралыны джастыгъында сау ёлюр.
- Ишлегенде эринме, ишде чолакъ кёрюнме.
- Джашлыкъ этмеген, башлыкъ этмез.
- Билими азны – ауузунда кирит.
- Кёзю сокъурдан – къоркъма, кёлю сокъурдан – къоркъ.
- Джан саулукъ бермей, сан саулукъ бермезсе.
- Арпа, будай – ащды, алтын, кюмюш а – ташды.
- Тёзгеннге, джабылгъан эшик ачылыр.
- Къууут – джелге, берне – бошха.
- Къарнынг къанлынга кийирир.
- Джаным-тиним – окъуу, билим.
- Аман адам этегингден тутса, кес да къач.
- Ётюрюк хапар аякъ тюбю бла джюрюйдю.
- Ётюрюкню башын керти кесер.
- Билим ат болуб да чабар, къуш болуб да учар.
- Сютню башын джалагъан къутулур, тюбюн ичген тутулур.
- Къайгъыны сюйген, къайгъы табар.
- Биреуге аманлыкъ этиб, кесинге игилик табмазса.
- Алгъанда – джууукъ, бергенде – джау.
- Этим кетсе да, сюегим къалыр.
- Къыйынлы джети элге оноу этер.
- Джарлы эскисин джамаса, къууаныр.
- Аш иеси бла татлыды.
- Иги джашны ышаны – аз сёлешиб, кёб тынгылар.
- Байлыкъдан саулукъ ашхыды.
- Ёгюзню мюйюзюнден тутадыла, адамны сёзюнден тутадыла.
- Адамгъа аман кюн соруб келмейди.
- Къарт болгъан джерде, берекет болур, сабий болгъан джерде, оюн болур.
- Нёгерсизни джолу узун.
- Намысы болмагъанны, сыйы болмаз.
- Суу да къайтады чыкъгъан джерине.
- Окъуусуз билим – джокъ, билимсиз кюнюнг – джокъ.
- Таукел адам тау тешер.
КЧР-де НЕ БОЛА ТУРАДЫ?
|
http://new.09biz.ru/2010/03/27/zajavlenie-koordina cionnogo-soveta.html
Россияны президенти Д.А.Медведевге Россиияны президентини Администрация башчысы С.Е.Нарышкиннге Россияны президентини келечиси, Шимал Кавказ федерал округну башчысы А.Г. Хлопониннге Къарачай-Черкес республиканы президенти Б.С.Эбзеевге Къарачай-Черкес республиканы джамагъат организацияларыны Координацион Советини Заявлениеси Республикагъа 20 джылны бир миллетни адамлары башчылыкъ этгенлери туудургъан этнократия КЧР-ни экономикасын, джамагъат-сиясет турумун да катастрофа халгъа келтиргенди. Республикада миллетле арасы болумну, джамагъат-сиясет халны да иги джанына тюрлендирир ючюн бу ишлени этерге кереклиге санайбыз: 1. Федерал аралыкъ да къошулуб, Миллетле арасы комиссия къураргъа ? власт органлада республиканы къурагъан халкъланы келечилери тенг юлюшлю (паритет) болур ючюн. 2. 2010 джылны къачына паритет халда Парламент къураргъа ? республиканы къурагъан беш халкъдан бешишер депутат, башха халкъладан да беш депутат. Парламентни башчысыны да тёрт заместители болургъа ? республиканы къурагъан халкъладан биришер адам. 3. Джамагъат-сиясет турумну иги этер ючюн, энди джол президент оруслу болурун излейбиз. Къол салгъанла: ?Абаза? джамагъат организацияны Советини тамадасы М.А.Такушинов ?Адыгэ Хасэ? черкес организацияны Советини тамадасы М. Х.Черкесов ?Русь? орус организацияны Президиумуну тамадасы И.Н.Хохлачев ?Масис? эрмен организацияны тамадасы В.С. Алавердов ?Кали-архи? урумлу (грек) организацияны башчысы В. И. Кузнецов Черкесск шахарда ?Бирлик? ногъай организацияны тамадасы Ю.Б.Карасов ?ДЖАХАНИМНИ КЁРМЕГЕН ДЖАНДЕТГЕ КЁЛ САЛМАЗ? Бу ётюрюк къагъытны къурашдырыб, Россия Федерацияны президентине дери джазыб кюрешгенлеге башчылыкъ этген, бир да ажымсыз, ?Адыгэ Хасэ? черкес организацияны тамадаларыдыла. Республиканы къурагъан халкъланы организациялары бла къалмай, кеслерин кёбюрек, магъаналыракъ кёргюзтюр ючюн орус, эрмен, урум (грек) джамагъатланы башчыларын да тартхандыла бу кир ишге. Ала да не ангылаб къошулгъан эселе да. Ногъай организацияны башчысы да бу къагъытха къол салгъаны ? адам ийнанмазчады. Къарачай-Черкес республика экономика джаны бла хоншу республикаладан артха къалмайды. Джамагъат-сиясет турум а, Шимал Кавказда эм игиге саналады. Республикада халкъланы арасында тиклик, джаулукъ джокъду. Къарачай-Черкес республикагъа башчы бола келген къарачайлыла, ёз халкъларын юлюшсюз къоя, башха халкълагъа кёбюрек эс бёле келгендиле. Анга юлгюле келтирейик. 1990-чы джыллада ?Сюргюннге тюшген халкълагъа реабилитация этиу? закон чыкъгъандан сора, Борис Ельцин да Сталин къурутхан Къарачай областны ызына къайтарыуну хакъындан законопроектге къол салгъандан сора ? Къарачай энчи республика болургъа боллукъ эди. Къоймадыла! Кимле? Кесибизни башчыла. Къарачай- Черкес республиканы биринчи тамадасы Хубийланы Владимир. Къарачайны оноуун абазагъа, черкесге, орусха, ногъайгъа соргъан кибик этиб, ?бары да бирге джашайыкъ? дейдиле деб, Къарачайны энчи республика болурундан тыйдыла. Къарачай кеси энчи республика болса, бюгюннгю проблемала боллукъ тюл эдиле. Хубий улу орус къазакъланы да ?Реабилитация...? законнга киргизтди, беш халкъны да ? къарачайны, орусну, черкесни, абазаны, ногъайны ? субъект къурагъан, тенг халкъла этиб сирелди. Алай а, черкесни, абазаны, ногъайны бир-бирине къошсанг да, къарачай халкъны джарымы тенгли болмайдыла. Ёзге кърал къуллукъда ишлеген адамларыны саны бла къарачайлыла бла тенг болургъа излейдиле. 1990-чы джылланы аягъында КъЧР-де президент сайлаула болгъанларында ? анасы орус, атасы къарачай, аскер генерал Семенланы Владимир ажымсыз хорлады. Алай а, черкеслиле ?президент черкесли болургъа керекди? деб, ишни къазауатха джетдирирге аз къалдыла. Сайлаула болсала, 40 минг черкесли 200 минг къарачайлыны хорлаялмазлдыкълары хакъды. Аны ангылагъан черкеслиле, экинчи джол сайлаулада башха тактикагъа кёчдюле: къарачайлылада алагъа ишлерик кандидатны табыб, аны алгъа тюртдюле, къарачай халкъны экиге бёлдюле. Алай келди оноугъа Батдыланы Мустафа. Башбакан да черкесли болду. Мустафаны кёзюуюнде къуралдыла ёмюрде болмагъан Абаза эмда Ногъай миллет районла. Къарачайны джерини бир кесеги Абаза районнга берилди. Батды улуну президентлик болджалы бошалыргъа, Россияда халкъла кеслерине башчыны кеслери сайлау адет тохтады. Энди Россияны президенти теджейди миллет республикалагъа да тамадаланы. Алай келди Къарачай-Черкес республикъагъа президент болуб Эбзелени Борис ? Россияны Анаяса Махкемесини юеси. ?Мен ишге адамланы миллетликлерине неда меннге джууукъ джетгенлерине къараб саллыкъ тюлме. Ишлей билген, республиканы айныууна себеб болаллыкъ адамланы сайларыкъма къуллукълагъа?,- дейди Эбзе улу. Башбакан къуллукъгъа Кайшевни ? урум (грек) халкъны адамын салды. ?Башбакан черкесли болургъа керек эди, ол черкес орунду? деб, черкес миллет организацияла мурулдай, Эбзе улугъа, аны бла бирге къарачай халкъгъа да, хыршылана башладыла. Эбзе улу ?къуллукъчуланы миллетликлерине къараб, саллыкъ тюлме? десе да, сиясетин бираз джумшатды. Бусагъатда бакан къуллукъда ишлегенле: черкесден юч бакан, абазадан юч бакан, къарачайдан юч бакан. Парламентни башчысы да черкеслиди. Алай болса да, черкеси, абазасы да, аз санлы къауумла болгъанларына да къарамай, оноуда-къуллукъда кёбюрек орунлу болургъа излейдиле. Бюгюнннгю проблемаланы туудургъан ол затды. Черкеслиле 1957-чи джылдан бери да ? къарачай халкъ сюргюнден къайытханлы ? уллу къуллукълада ишлей, къарачайны къыйынын ашай юреннгендиле. 1957 джыл кърал къарачай халкъгъа буюргъан ачханы да кёбюсю черкес районлагъа, Черкесск шахаргъа джоюлуб кетгени документледе белгилиди. Бюгюнлеге дери алай бола келгенди. Энди ол зат тохтай тебрегени ? хукукчу Эбзе улу аллай затланы унарыкъ тюлдю ? бютюн да бек ачыуландырады черкес къауумну: аны ючюндю ?Адыгэ хасэ? башхаланы да кесине къошуб, хылымылы, ётюрюк тарыгъыу къагъытланы джарашдырыб, къралны этегинден башына дери джайыб кюрешгени. ?Биреу къатын келтире, биреу атын ёлтюре? деб, нарт сёз барды. Башха къауумланы джамагъат организациялары ?Адыгэ Хасэге? къошулгъанлары да сейирди. Башында кёргюзтгенибизча, Къарачай-Черкес республикада къалгъан ууакъ халкъла къарачай миллетни ышыгъында юлюшлю да, джюрюшлю да бола келгендиле. Ёзге ?джаханимни кёрмеген джандетге кёл салмаз? дегенлери тюз болур. Черкес оюнлагъа Къарачай да тёзюб турурму? Огъесе, 1926-чы джылдача, ?бий да болугъуз, юй да болугъуз кеси кесигиз бла? дебми тохтар? 40 минг черкес Къарачайдан айырылгъанлай, Орусну ичинде тас болуб кетерин биле болмазмы? Биледи, айрыллыкъ да тюлдю. Джалгъан дау чыгъарыб, уллу къуллукълагъа адамларын ётдюрюр дыгаласдан башха иннетлери джокъду. Ансы, 1990-чы джыллада Къарачай кеси бола тебрегенинде, черкеси, абазасы, ногъайы да ?бирге джашайыкъ? деб, Къарачайны джолун кесгенлерин унутмагъанбыз. Ала да унутхан болмазла. Алай эсе, хылымылы, кир, ётюрюк къагъытланы джазгъанны къоюб, джарашыб джашагъыз. Джашаялмай эсегиз а ? джол бла, закон бла айырылыгъыз да ? энчи эллеригизни къурагъыз да ? къууанч бла, насыб бла хайда джашагъыз. Аллах хар кимни иннетине кёре берликди насыбын да. АЗРЕТ-АЛИЙ КЕЧЕРУКЪ, "Джамагъат" демократ организацияны башчысы. http://www.kamatur.org/makaleler/genel/882-chnimni -kormgn-cndtg-kol-slmz |
|
|
|
|
Ответы
|
РЕАЛИ-А почему вы такого плохого мнения о жителей малокарачаевского района?
|
|
|
|
|
|
РЕАЛИ-А почему вы такого плохого мнения о жителей малокарачаевского района?
sambo55 Наверное, потому что он реально знает малокарачаевских))))))))) |
|
|
|
|
|
Сэстренка
не переживай не побегут никуда....скорее другие побегут на свою папу-родину Крым жаловаться |
|
|
|
|
|
0507
А ху-ху, не хо-хо? Да не боИсь ты - не глотай окончания (а то язычок вывихнешь)! Да и логопеды нынче дороговаты...  Всё равно здесь из модеров никого нет... |
|
|
|
|
|
MCK
Да и логопеды нынче дороговаты... Похоже настрадался горемыШный??? |
|
|
|
|
|
Мегабилайн
Решатель вопроса, хренов Простите, любезный, но я не претендую на роль ?решателя?.  |
|
|
|
|
|
sambo55
MCK И не лень вам стоько спорить?   |
|
|
|
|
|
Вообще-то в этом есть что-то. Только надо войти в состав КБР, не одним районом, а всей республикой. В названии новой республики даже аббревиатуру менять не надо будет.
|
|
|
|
|
|
Бостон
мда..именно карачаевскими районами...ты прав.. я погаречился.. а потом подумаем как быть .. прав...правда и чанкаград хотелось бы прихватить )) с собой .. я за ... |
|
|
|
|
|
Могу отдать Малокарачаевский район со всеми жителями, только потом не жалуйтесь, что не успели добежать до "канадской границы".
Папин Южак, иги заманында къачхан кереме мен))) |
|
|
|
|
|
fonblond
неа...не помогать .. а жить вместе .... бум строить одну республику... даж обревиатуру ненадо менять .. а там посмотрим что да как .. ))) давайте объединяться ...))) |
|
|
|
|
|
969
я не понял ты че против наших балкарцев имеешь? |
|
|
|
|
|
На роль столицы новой республики предлагаю Учкечен. Это земля одинаково роодная и дорогая как карачаевцм, так и кабардинцам. По моему это будет справедливо ко всем.
|
|
|
|
|
|
ПраВда
сам подумай )) |
|
|
|
|
|
969
что значит: мол что вы если думаете коли с балкарцами можете так разговаривать и делать что хотите ...то с карачаевцами эт проидёт...??? |
|
|
|
|
Читают тему (гостей: 9)