Войти на сайт
11 Мая  2026 года

 

  • Душманны тышы – акъ, ичи – къара.
  • Къарын къуру болса, джюрек уру болур.
  • Ашхы атаны – джашы ашхы, ашхы ананы – къызы ашхы.
  • Байдан умут эте, джарлыдан ёгюз багъасы къорады.
  • Къонакъны къачан кетерин сорма, къачан келлигин сор.
  • Сабий кёргенин унутмаз.
  • Арпа, будай – ащды, алтын, кюмюш а – ташды.
  • Ойнай билмеген, уруб къачар.
  • Сибиртки да сыйлы болду, кюрек да кюнлю болду.
  • Чакъырылгъанны аты, чакъырылмагъанны багъасы болур.
  • Къалгъан ишге къар джауар.
  • Бёрю да ач къалмасын, эчки да ашалмасын.
  • Тил – кесген бычакъ, сёз – атылгъан окъ.
  • Нёгерсизни джолу узун.
  • Махтаннган къыз, тойда джукълар.
  • Къызын тута билмеген, тул этер, джашын тута билмеген, къул этер.
  • Билмейме деген – бир сёз
  • Ётюрюкню башын керти кесер.
  • Къарт бла баш аша, джаш бла аякъ аша.
  • Аллахха ийнаннган кишини, Аллах онгдурур ишин.
  • Ашыкъгъанны этеги бутуна чырмалыр.
  • Бал – татлы, балдан да бала – татлы.
  • Аманны тукъумуна къарама, игини тукъумун сорма.
  • Гугук кесини атын айтыб къычыргъанча, мен, мен деб нек тураса?
  • Хазыр ашха – терен къашыкъ.
  • Ариу – кёзге, акъыл – джюрекге.
  • Магъанасыз сёз – тауушсуз сыбызгъы.
  • Тили узунну, намысы – къысха.
  • Къумурсхала джыйылсала, пилни да джыгъадыла.
  • Келинин тута билмеген, къул этер, къызын тута билмеген, тул этер.
  • Тыш элде солтан болгъандан эсе, кесинги элде олтан болгъан игиди!
  • Тюзлюк шохлукъну бегитир.
  • Кёб ашасанг, татыуу чыкъмаз, кёб сёлешсенг, магъанасы чыкъмаз.
  • Аман киши кеси юйюнде – къонакъ.
  • Аз сёлеш, кёб ишле.
  • Босагъагъа джууукъ орун болса, ашыгъыб тёрге озма.
  • Ашатыргъа иш – ашхы, ишлетирге аш – ашхы.
  • Aдам боллукъ, сыфатындан белгили.
  • Окъ къызбайны джокълайды.
  • Керилген да, ургъан кибикди.
  • Бозанг болмагъан джерге, къалагъынгы сукъма.
  • Гыдай эчки суугъа къараб, мюйюзле кёрмесе, джашма алкъын, дегенди.
  • Джаханимни кёрмей, джандетге кёл салмазса.
  • Джаным-тиним – окъуу, билим.
  • Халкъгъа джарагъан, джарлы къалмаз.
  • Кенгеш болса, уруш болмаз.
  • Сютден ауузу кюйген, суугъа юфгюре эди.
  • Айран ичген – къутулду, джугъусун джалагъан – тутулду.
  • Къан бла кирген, джан бла чыгъар.
  • Тюзню ётмеги тюзде къалса да, тас болмаз.

 

Страницы: Пред. 1 ... 17 18 19 20 21 ... 62 След.
RSS
Келигиз, тил байлыгъыбызны сакълайыкъ!
 
Сюйюнчланы А
Салам Алейкум! Бек джаратдым назмугъузну , сау болугъуз!
 
Сюйюнчланы А
Тиширыугъа къанат берген, аны джюрегин къууандыргъан да эркишиди, бюгюн заман табыб, форумну къызларын байрам бла алгъышлагъаныгъызгъа сау болугъуз. Аллах тутхан ишигизден къууандырсын, хар заманда да джылы сёзлеригиз бла джюреклеге джол табасызда, Аллах сизге саулукъну, насыбны къызгъанмай берсин!
 
ТАУ АШХАМЛА

Алтын кюн батад, кюле-ышара,
Тау шоркъалада джууунуб,
Джашил наратла, субай бусакъла
Шош джукълайдыла къубулуб.

Кёксюл ингирде шохлукъ от джанад,
Ёзенни ичин джарытыб.
Сейирди джазыу: айырыб къояд,
Джашау джоллада танытыб.

Тау ашхамланы сен да сюй, ариу,
Мен да бир кемсиз сюйгенме.
Ингир кёзюуде от джарыгъында
Сени беринчи кёргенме.

Ашхам кёз байлад ингир алада,
Сени зар кёзден джашыра,
Биз олтурабыз таза хауада,
Джаннган отчукъну ышыра.

Джюрек джюрекни сёзсюз ангылайд,
Сюймеклик болса джюрекде.
Быллай огъурлу насыб ашхамла
Келиб турсунла хар кюнде.
 
Сюйюнчланы А
Къалай ариу суратлай билесиз тиширыуланы сыфатларын. Сау болугъуз!
 
Сюйюнчланы Азаматны айтханына биз джукъ къошаллыкъ болмазбыз, аныча ариу сёлеше билмейбиз. Насыблы болугъуз къызла. Мени атымдан да Азаматха тилерим, мадарыгъыз болса энтдандада бир назму джазсагъыз а къызлагъа!
 
Багъалы шохларым! Сизни тилегигизни къабыл эте, энтда къызлагъа бир назмуну атайма.
АЛТЫНЧАЧ

Сени ала кёзлерингде
Кёк тенгизни джети къаты,
Сагъышлагъа батдырады,
Хаман мени терен тартыб.

Чырай тёкген сен бир тенгиз,
Джокъду чурум чырайынга,
Джюрегим бла батханма да,
Чыгъалмайма мен сайына.

Алтын толкьун тарайд чачынг,
Джюрегими къылларында,
Къайда эдинг, о, алтынчач,
Мени эркин джылларымда?

Алтын суудан толгъанма мен,
Толгъанма мен, толгъанма мен,
Сюймеклегим тот болмазча,
Тот болмазча болгьанма мен.

Чачынга ушаш джылтрауукъ
Имбашынгда чилле джаулукъ.
Меннге аны учун узат,
Мени таба атлаб джууукъ.

Чырай тёкген сен бир тенгиз, ,
Джокъду чурум чырайынга,
Джюрегим бла батханма да,
Чыгъалмайма мен сайына.
 
Сюйюнчланы А
Быллай бир къадар ариу назмуну кимге джазыб тургъансыз?
 
Акъыллычыкъ
Да болур эди джазар адамы, огъесе сеннге джазсамы сюе эдинг?
 
Алтын кюн батад, кюле-ышара,
Тау шоркъалада джууунуб,
Джашил наратла, субай бусакъла
Шош джукълайдыла къубулуб

ДЖАНДАН ТАТЛЫ АТА ДЖУРТУМУ суратлары!!!!!
 
Джюрек джюрекни сёзсюз ангылайд,
Сюймеклик болса джюрекде.
Быллай огъурлу насыб ашхамла
Келиб турсунла хар кюнде.


Къуанчлы болсун бюгюнгю ашхамыгъыз !
Джамагъат келигиз бери , ана тилибизни сакъларгъа!
 
Кергелен
ана тилибизни сакъларгъа!
Бу сёзлени кёргенимде эсиме келди, кёб болмайын, Къарачай шахарны мэриясында ишлеген "Алан" атлы аналитический центр шахарчыланы ичинде опрос этгенди. Ана тилибизни бюгюнгю болумун ачыкълайды ол опрос. Бусагъат таба эсем, джазайым.
 
Девушка Гор
Ана тилибизни бюгюнгю болумун ачыкълайды ол опрос
Къарачай шахарда болумун огъесе элледеми? Шахардан элде игирек болур болум?
 
Акъыллычыкъ
Девушка Гор

Къызла,къайда тассыз?Тансыкъ этдигиз кесигизге.
 
Девушка Гор
САкълайма опросунгу.
 
Акъыллычыкъ
Къарачай шахарда болумун огъесе элледеми? Шахардан элде игирек болур болум?
Опрос Къарачай шахарда этилгенди, алай а, элледе да андан игиди деб турмайма болум.
 
Кёб болмайын, Къарачай шахарда, миллет ана тилин билемиди, деген соруугъа джууаб табар мурат бла опрос этилген эди. Ол опросну соруулары къыйын тюл эдиле:
1) Сиз къайсы тилде сагъыш этесиз кёбюсюне?
2) Сиз ишлеген, окъугъан джерде къарачайлыла кёбмюдюле, огъесе башха миллетни адамларымы?
3) Ана тилин билмеген адам нени тас этеди:
а) миллетлигин, б) культурасын, в) адетлерин

4) Къарачайча сёлешген заманыгъызда башха тилледен сёзлени къаллай бир хайырландырасыз?
100%, 70%, 50%, 20%, 5%

5) Адамла ана тиллерин иги билир, аны сыйын мийикде тутар ючюн не этерге керекди:
а) Къарачай тилде кёб сёлеширге, б) миллетин сюерге, в) школда ана тилни иги окъургъа, г) тилни сан этмей, сыйын кёрюрге, д) къарт атала бла анала бла кёбюрек ушакъ этерге, е) ана тилибизде джырлагъа тынгыларгъа
Бу соруулагъа джууабла 160 къарачай адам бергенди. Аланы ичлеринде джаш адамла, къартла да бар эдиле.
Опросха кёре, белгили болгъаны: миллетни 51% -ти орус тилде сагъыш этеди, къарачай тилде уа къуру 49%.
52% ишлеген. окъугъан джерлеринде башха миллетле бла къатышыбдыла, 48% уа къуру да къарачайлыланы ичинде ишлейдиле.
3-чю соруугъа берилген джууаблагъа кёре, ана тилин билмеген адамланы 28%-ти миллетликлерин тас этедиле, 38%-ти культураларын, 34% адетлерин. Сёлешген сагъатда къуру да орус тилде 2% къарачай адам сёлешеди, адамланы 70%-ти 14% орус сёз къошады ушагъына, 50%-ти уа 36%.
Миллет ана тилини сыйын кёрюр ючюн не этерге керекди, деген соруугъа 33% адам къарачай тилде сёлеширге дейди, 25,5% миллетин сюерге дейди, дагъыда аллай бири, 25,5% сагъыш этгеннге кёре, тилни гитчеликден школда окъургъа керекди, 4% айтханнга кёре уа тилни унутмай, аны сакъларгъа керекди дедиле. къарт атала бла анала бла кёбюрек ушакъ этерге керекди деб 10% айтдыла, 2% айтханнга кёре къарачай тилде джырлагъа тынгылай турургъа керекди.
 
Девушка Гор
Былай табсызды деб турмай эдим чотубуз
 
Салам джашла, къызла!!!

Девушка Гор
Сау бол алтынчыкъ,бек сеир хапар айтаса.
Къарачайны киндигинде джашаб. Къобан бла Тебердини суун ичиб адамла башха тилде сагъыш этгенлери. тюшлери да алай болур!!
 
Rassel
Ана тил эки тюрлю болады:
Аууз тил бла джазма тил
Аууз тил ? энчи азыкъ,
Джазма тил ? дунья байлыкъ.

Ана тилни тикирал (толу) билир ючюн, 3 устазы болургъа керекди: ата-ана, школда устаз, ючюнчюсю ? китаб.
Джашау буйругъуна кёре, адамны къуллугъуна кёре,
туугъан джерден айырылгъан, китабны хайырланыб, ана тилден билим алыргъа боллукъду.
Китабла быладыла:
Азбука. Грамматика. Джазыучуланы китаблары. Сёлешиу сёзлюк. (Словарь - разговорник).
Къарачай-малкъар тил ? джазма тил болгъаны себебли, кърал аралыкъ, регион башчылыкъ быллай китабланы миллетни санына кёре кърал бюджетни сметасына (ачхасына) чыгъарыргъа борчлудула. (Ученые говорят, когда 30% детей не говорят на родном языке, язык умирает)
Китабла ич магъналары, тыш суратлары бла ариу болургъа, хар ким да сюйюб къолда тутарча, бусагъатда полиграфияны джараджасында басмаларгъа керекдиле. Бу законну оноучула алкъын тыйыншлычыса толтуралмайла. Школ учебниклени къол джазмалары бёлек джылны джатадыла окъууну министерствосунда
Ана тилни, миллет культураны сыйын кёлтюрген меценатла хар бири бирер китаб чыгъарсала, уллу саугъа этерик эдиле ана тилни сакъларгъа. Азамат
 
Ингиригиз ашхы болсун!
Сюйюнчланы А

Багъалы АЗАМАТ -ЭФЕНДИ , СИЗНИ ма бу сезлеригизни 20 дж. болгъан къызгъа азбар этдирдим.Ана тил эки тюрлю болады:
Аууз тил бла джазма тил
Аууз тил ? энчи азыкъ,
Джазма тил ? дунья байлыкъ.

Ана тилни тикирал (толу) билир ючюн, 3 устазы болургъа керекди: ата-ана, школда устаз, ючюнчюсю ? китаб.
 
Мардасыз САУ болугъуз.

Бизге ма былай ушакъ этерге мадар табтыргъанла -КЕБ джашасынла.
МИЛЛЕТИБИЗ бла СЫЙЛЫ болсунла.
 
Девушка Гор
миллетни 51% -ти орус тилде сагъыш этеди,
сагъыш этгенине кёре сёлешгени себебли, аллай адамла къарачай тилде чыртдан да сёлешмеймидиле?
 
Акъыллычыкъ
Иги айтдынг сен, сагъыш башха тилде этсе, къарачай тилде къалай сёлеширикди?
Девушка Гор
Бу опрос эртде этилген болур, мени ангылагъаныма кере, бюгюнликде чот мундан аманды
Кергелен
Тюз айтаса, элинде-джеринде лджашагъан адамла тил байлыкъларын сакъларгъы уллу сагъыш этмейдиле, башха джердегилеча.
 
Кюнюгюз ашхы болсун джамагъат!!

АНА тилибизден бир юлюш этеим деб киргенме.
Сиз да кире туругъуз джаш телю.
ДЖУЛДУЗЛАНЫ атларын джазаим.

АЙ- луна.
АКЪ джулдуз - сириус.
АКЪРАБ дж.--скорпион
АЛТАУ дж.--нептун
АШХАМ дж.---вечерняя Венера,
БАЙРЫМ дж.--марс.
БАЛЫКЪ дж.--- созвездие рыбы.
Боюнсхала--сзвездие весов.
БУГЪАЧАР--телец.
ГИДА- созвездие ориона.
ГЕГЕНЧИ--водолей.
ГОЧАР--овен.
ДЖЕР- земля.
ДЖЕТЕГЕЙЛИ--Б. медведица.
ИЛКЕР-- созвездие плеяды.
КАТИБ--меркурий.
КЕГЕТ дж--стожары.
КЕРУАН КЪЫРГАН--юпитер.
КЮН---солнце.
КЪАНДАУР--кентавр.
КЪАУАЛ---стрелец.
КЪОЙ джол--млечный путь.
КЪЫБЫЛА дж.--конопус.
ПОКУН дж.--козерог.
САРЫГЪАЙЛА---М. медведица.
САРЫТОН-СЮРЮУЧЮ дж---сатурн.
ТАНГ ДЖулдуз --утренняя Венера.
ТЕМИРКЪАЗАКЪ---полярная звезда.
ТОТАЙ дж.--созвездие девы.
ХАЙДАР дж.--созвездие льва.
ТОРУайгъыр.САРЫ айгъыр-- звезды из созв. Б. Медведицы.
ЧАРТАН дж--- созвездие рака.
ЧОЛПАН---Венера.
ЭГИЗ дж.--близнецы.
ЭШТАР--восмиконечная звезда.
 
Кергелен
Къайдан билеме сен быллай бир затны, машалла! Тюзюн айтсам мен быланы кёбюсюнден асламысын билмей эдим. Чолпан - эртденнги джулдуз болгъанын биле эдим къуру
 
 
Страницы: Пред. 1 ... 17 18 19 20 21 ... 62 След.
Читают тему (гостей: 2)

 

Написать нам