Войти на сайт
25 Июня  2026 года

 

  • Къарнынг ауруса, ауузунгу тый
  • Рысхы – насыбха къор.
  • Кёрмегеннге кебек – танг, битмегеннге сакъал – танг.
  • Къартха ушагъан джаш – акъыллы, джашха ушагъан къарт – тели.
  • Байны оноуу, джарлыгъа джарамаз.
  • Элиб деген, элге болушур.
  • Тулпарлыкъ, билекден тюл – джюрекден.
  • Сютню башын джалагъан къутулур, тюбюн ичген тутулур.
  • Джуртун къоругъан озар.
  • Кийимни бичсенг, кенг бич, тар этген къыйын тюлдю.
  • Къарт бла баш аша, джаш бла аякъ аша.
  • Чалманны аллы къалай башланса, арты да алай барады.
  • Таукел къуру къалмаз.
  • Ачны эсинде – аш.
  • Нарт сёз къарт болмаз.
  • Уллу сёзде уят джокъ.
  • Алим болгъандан эсе, адам болгъан къыйынды.
  • Биреуню тёрюнден, кесинги эшик артынг игиди.
  • Хата – гитчеден.
  • Тюз сёз баргъан сууну тыяр.
  • Аз сёлеш, кёб ишле.
  • Мал кёб болса, джууукъ кёб болур.
  • Бастасын ашагъан, хантусун да ичер.
  • Сабийни джумушха джибер да, ызындан бар.
  • Чомарт къонакъ юй иесин сыйлар.
  • Азыгъы аз, алгъа къабар, аты аман, алгъа чабар.
  • Чакъырылмагъан джерге барма, чакъырылгъан джерден къалма.
  • Халкъны джырын джырласанг, халкъ санга эжиу этер.
  • Ашха уста, юйюнде болсун
  • Эки элинги тыйсанг, джети элде махталырса.
  • Тил бла келеди джыр да.
  • Дуния малгъа сатылма, кесингден телиге къатылма.
  • Ётген ёмюр – акъгъан суу.
  • Тилсиз миллет джокъ болур.
  • Къайтырыкъ эшигинги, къаты уруб чыкъма.
  • Аш кетер да бет къалыр.
  • Ашына кёре табагъы, балына кёре къалагъы.
  • Окъдан джара эртде-кеч болса да бителир, сёз джара, ёмюрге къалыр.
  • Ишлерге уял да, ашаргъа табма.
  • Тёзген – тёш ашар!
  • Джан саулукъ бермей, сан саулукъ бермезсе.
  • Этек чакъмакълары баш джаргъан, сёлешген сёзлери таш джаргъан.
  • Уллу атлама – абынырса, уллу къабма – къарылырса.
  • Къонагъынгы артмагъын алма да, алгъышын ал.
  • Мухар, кеси тойса да, кёзю тоймаз.
  • Игини сыйлагъан адетди.
  • Мени джылытмагъан кюн, меннге тиймесин!
  • Адам бла мюлк юлешмеген эсенг, ол адамны билиб бошагъанма, деб кесинги алдама.
  • Арпа, будай – ащды, алтын, кюмюш а – ташды.
  • Джети тилни билген джети кишиди.

 

Страницы: Пред. 1 2 3 4 5 6 ... 18 След.
RSS
Къарачай-малкъар халкъны нарт сёзлери
 
Сакъ юйюне сау барыр.

Тили узунну намысы къысха.

Биреу билгенни биреу да билир.

Кеси билмей эди да, элни юрете эди.
 
Мен да билеме нарт сёзле

Уяда не кёрсе,
Учханда аны этер.

Муну уа бир бек джаратама:
Окъугъанны бети джарыкъ!

Эринчекни хар кюню да байрам!

Сёзде бар да, ишде - джокъ!
 
А мен ма муну билеме:

Эртде тургъанны эркек аты тай табар
 
Шох болургъа ? джыл керек,
Джау болургъа ? кюн керек

Озгъан джангурну джамчы алыб сюрме

Баш къалай барса, аякъ да алай барады

Къарт ёгюз баразаны бузмаз

Джокъгъа ? амал джокъ

Уялмагъан бетге къазан къара

Кирпи баласына: ?Джумушагъым?, ? дей эди
 
АДЕТ-КЪЫЛЫКЪГЪА ЮЙРЕТИУ

Абыннганнга кюлме.

Адамладан кёп тилеучю ыспассыз болур.

Адамны адамлыгъын иши билдирир.

Адамны аманы адамны бети бла ойнар.

Адамны бир алдасанг, экинчи ийнанмаз.

Адепсиз адам - жюгенсиз ат.

Адеп жокъда - намыс жокъ.

Адетинде ишле да, адетинде солу.

Азапдан къоркъма, айыпдан къоркъ.

Айтма, айтсанг - къайтма.

Айыпны суу бла жууалмазса.

Акъыл бла адеп эгизледиле.

Акъылы кёпню - жууугъу кёп.

Акъыл сабырлыкъ берир.

Аллынгда мюлкюнг - кёкде булут.

Алтындан намыс багъады.

Аман адам этегингден тутса,
Этегинги кес да къач.

Аманны аман бла къуума,
Къанны къан бла жуума.

Амалынг болса, итни да урма.

Аманлыкъ этген да, игилик этген да кесине этеди.

Антына тюз - эрни иши,
Антын бузгъан - бетсиз киши.

Аман ишге чыкъсанг, игиликге тюбемезсе.

Ат алсанг - юйюнг бла кенгеш,
Илипин къазсанг - элинг бла кенгеш.

Ат урмаз деме, ит къапмаз деме.

Атасындан кёрюп, жашы бау этер,
Анасындан кёрюп, къызы тон бичер.

Атланнганда - алгъа бол.
Тебиннгенде - тири бол.

ач да бол, токъ да бол,
Намысынга бек бол.

Ачлыкъда тутухан тенгинги токълукъда унутма.

Ачы болса да, ачыкъ сёлеш.

Ачыу алдан келир,
Акъыл артдан келир.

Аякъ бассанг - эслеп бас.

Балчыкъгъа таш атсанг, юсюнге чачылыр.

Бергеннге Аллах берир.

Бергенни къолу къуру болмаз.

Бере да бил, ала да бил.

Бир окъ бла эки кийик ёлтюрмезсе.

Бир кюн туугъан - бир кюн ёлюр.

Булут - жауун келтирир,
Уруш - жиляу келтирир.

Дуния дегенинг - тамырсыз терек,
Тыянма - жыгъылырса.

Желни арты жауун болур,
Дауну арты дауур болур.

Жылы сёз таш эритеди, аман сёз баш чиритеди.

Иш башласанг, аны толтур,
Ол битгинчи, сен аз олтур.
 
Эринчекни отуннга ийсенг,
Чымырта келтирир.

Арбаз сайлама да, хоншу сайла.

Эски джаугъа ышанма.

Эринчекге бюгюнден тамбла тынч
 
Къаллай салам берсенг,
Аллай джууаб алырса.

Ёлюм соруб келмез.

Къыз келсе, джумуш этер,
Къатын келсе, ушакъ этер.

Бир кюн туугъан бир кюн ёлюр.

Джангызны оту джарыкъ джанмаз.
 
Къарт болгъан джжерде берекет болур,
Сабий болгъан джерде оюн болур.
 
Биреуню къуу тёшегинден эсе,
Кесинги салам тёшегинг игиди.
 
Джаш эркеси бёрю болур,
Къыз эркеси тели болур.
 
Къатын алсанг, оюмлаб ал,
Ачха алсанг, санаб ал.
 
Джол бла сёзню къыйыры джокъ.

Сёз - кюмюш, джыр - алтын.

Сёз ауузунгдан чыкъса,
Эл къобса да туталмаз.
 
балтаны тута билмеген кесини башина урур
 
Къартны сыйын кёрмеген - къартлыкъгъа джашамаз!

Къыз юйюнде да къонакъды!

Ашхы къыз - кёкде джулдуз!
 
Халкъгъа мёлек - юйге халек.

Харам къарнашдан халал тенг ашхы!

Эр къартайды - кюч тайды.

Ауузу бла къуш тута.
 
а спросить можно? а есть ли слово "сабий" в значении "ребенок"?
Я так понимаю, акъыл означает разум, а еще какое-нибудь слово употребляется в этом знчении? И как вы скажете "легкое дело"
И как будет "грех", а как "благодеяние"?
 
а есть ли слово "сабий" в значении "ребенок"?
есть.

акъыл означает разум
точнее, "ум". но по сути оба слова синомичны.
еще можно "анг" употребить: ангысы бар эсе=если он разумен
"мыйы" - мозг. в некоторых контекстах тоже может сойти за "разум".

И как вы скажете "легкое дело"
дословно, къолай иш.
в значении "пустяк" можно "бош зат".

"грех"=гюнах
"благодеяние" - это точно сказать не могу, но в качестве "благое дело" иногда употребляют "сууаблыкъ иш", "сууаб".
 
Билеме деген минг сёз, билмейме деген бир сёз
 
Ёгюзню мюиюзюнден. адамны сезюнден тутадыла
Джюгю ауур эшек бек чабар
Ашхыгъа эл ышаныр. аманнга джер ышаныр
Адамны иши бла биледиле
 
суу челекни тюбю суууда... всем Салам
 
Къышны аллы джумушакъ болса .арты зыбыр болур.
Къыш бла джау бирди.
къыш дегенинг къылыч кибик.
Къыш арба ишле - джай чана ишле .
Къышха джыккырны толтур акъдан.чардакъны толтур къакъдан.
Къыш къышлыгъын этмесе . джаз джазлыгъын этмез.
Къыш чилледе къуу сакъла .джай чилледе суу сакъла.
 
Байны эшик артында олтургъандан эсе,
Джарлыны тёрюнде олтур.

Тели батыр терк ёлюр.

Аман адам ашхылыкъны терк унутур.
 
Къошда джокъгъа юлюш джокъ.
Къош да бара бара тюзеледи.
Къошну джунчутхан къатхан гыбыт.
Къойдан толу къой къырылса .къотур улакъ башчы.
Къой джюзден атласа .къазан отдан тюшмез.
Къой кютген байлыкъгъа .ат кютген субайлыкъгъа.
Къой семизи -къойчудан.
Бир къой эки союлмаз.
Бир къой бокъчукъ гыбыт бышлакъны чиритир.
 
Кергелен
Къуюб къойдунг да сен алан, Мен аллай бир билмейме!
 
Адеби болмагъан къыз - тузсуз хант.

Ашны аманы болмаз.

Акъыллыгъа бир айт,
Телиге минг айт.

Артыкълыкъ узакъ бармаз.
Страницы: Пред. 1 2 3 4 5 6 ... 18 След.
Читают тему (гостей: 4)

 

Написать нам