Войти на сайт
25 Июня  2026 года

 

  • Эртде тургъан джылкъычыны эркек аты тай табар.
  • Кийимни бичсенг, кенг бич, тар этген къыйын тюлдю.
  • Уллу атлама – абынырса, уллу къабма – къарылырса.
  • Аманны эки битли тону болур, бирин сеннге кийдирир, бирин кеси киер.
  • Джылкъыдан – ат чыгъар, тукъумдан – джаш чыгъар.
  • Тас болгъан бычакъны сабы – алтын.
  • Агъач – джерни чырайы, кийим – эрни чырайы.
  • Къонакъ аман болса, къонакъбай джунчур
  • Булут кёкге джарашыу, уят бетге джарашыу.
  • Терслик кетер, тюзлюк джетер.
  • Элде адам къалмаса, ит тахтагъа минер.
  • Тенгни тенглиги джашай барсанг билинир.
  • Кийим тукъум сордурур.
  • Чомартха хар кюн да байрамды.
  • Кёлю джокъну – джолу джокъ.
  • Бек ашыкъгъан меннге джетсин, дегенди аракъы.
  • Къонагъы джокъну – шоху джокъ.
  • Аш хазыр болса, иш харам болур.
  • Айныгъанлы алты кюн, тогъайгъанлы тогъуз кюн.
  • Окъуусуз билим – джокъ, билимсиз кюнюнг – джокъ.
  • Азыгъы аз, алгъа къабар, аты аман, алгъа чабар.
  • Артына баргъанны, къатына барма.
  • Уллу суу бла уллу ауруудан башынгы сакъла.
  • Къонакъ кёб келюучю юйню, къазаны отдан тюшмез.
  • Къралынгы – душмандан, башынгы от бла суудан сакъла.
  • Суугъа – чабакъ, къаягъа – ыргъакъ.
  • Къайтырыкъ эшигинги, къаты уруб чыкъма.
  • Чомарт къонакъ юй иесин сыйлар.
  • Олтуруб кёрюнмей эди да, ёрге туруб кёрюне эди.
  • Баш – акъыл ючюн, акъылман – халкъ ючюн.
  • Суугъа – таянма, джаугъа – ийнанма.
  • Сууда джау джокъ, кёб сёзде магъана джокъ.
  • Экиндини кеч къылсанг, чабыб джетер ашхам.
  • Байлыкъ болгъан джерде, тынчлыкъ джокъду.
  • Чомартха Тейри да борчлуду.
  • Атлыны кёрсе, джаяуну буту талыр.
  • Кёбден умут этиб, аздан къуру къалма.
  • Эм ашхы къайын ана мамукъ бла башынгы тешер.
  • Джырчы джырчыгъа – къарнаш.
  • Болджал ишни бёрю ашар.
  • Ашхы тенг джолгъа салыр, аман тенг джолдан тайдырыр.
  • Джумушакъ терекни къурт ашар.
  • Суу кетер, таш къалыр.
  • Акъдан къара болмаз.
  • Тынгылагъан тынгы бузар.
  • Мен да «сен», дейме, сен да «кесим», дейсе.
  • Бёрю да ач къалмасын, эчки да ашалмасын.
  • Билмейме деген – бир сёз
  • Аш берме да, къаш бер.
  • От этилмеген джерден тютюн чыкъмайды.

 

Страницы: Пред. 1 2 3 4 5 6 ... 18 След.
RSS
Къарачай-малкъар халкъны нарт сёзлери
 
Сакъ юйюне сау барыр.

Тили узунну намысы къысха.

Биреу билгенни биреу да билир.

Кеси билмей эди да, элни юрете эди.
 
Мен да билеме нарт сёзле

Уяда не кёрсе,
Учханда аны этер.

Муну уа бир бек джаратама:
Окъугъанны бети джарыкъ!

Эринчекни хар кюню да байрам!

Сёзде бар да, ишде - джокъ!
 
А мен ма муну билеме:

Эртде тургъанны эркек аты тай табар
 
Шох болургъа ? джыл керек,
Джау болургъа ? кюн керек

Озгъан джангурну джамчы алыб сюрме

Баш къалай барса, аякъ да алай барады

Къарт ёгюз баразаны бузмаз

Джокъгъа ? амал джокъ

Уялмагъан бетге къазан къара

Кирпи баласына: ?Джумушагъым?, ? дей эди
 
АДЕТ-КЪЫЛЫКЪГЪА ЮЙРЕТИУ

Абыннганнга кюлме.

Адамладан кёп тилеучю ыспассыз болур.

Адамны адамлыгъын иши билдирир.

Адамны аманы адамны бети бла ойнар.

Адамны бир алдасанг, экинчи ийнанмаз.

Адепсиз адам - жюгенсиз ат.

Адеп жокъда - намыс жокъ.

Адетинде ишле да, адетинде солу.

Азапдан къоркъма, айыпдан къоркъ.

Айтма, айтсанг - къайтма.

Айыпны суу бла жууалмазса.

Акъыл бла адеп эгизледиле.

Акъылы кёпню - жууугъу кёп.

Акъыл сабырлыкъ берир.

Аллынгда мюлкюнг - кёкде булут.

Алтындан намыс багъады.

Аман адам этегингден тутса,
Этегинги кес да къач.

Аманны аман бла къуума,
Къанны къан бла жуума.

Амалынг болса, итни да урма.

Аманлыкъ этген да, игилик этген да кесине этеди.

Антына тюз - эрни иши,
Антын бузгъан - бетсиз киши.

Аман ишге чыкъсанг, игиликге тюбемезсе.

Ат алсанг - юйюнг бла кенгеш,
Илипин къазсанг - элинг бла кенгеш.

Ат урмаз деме, ит къапмаз деме.

Атасындан кёрюп, жашы бау этер,
Анасындан кёрюп, къызы тон бичер.

Атланнганда - алгъа бол.
Тебиннгенде - тири бол.

ач да бол, токъ да бол,
Намысынга бек бол.

Ачлыкъда тутухан тенгинги токълукъда унутма.

Ачы болса да, ачыкъ сёлеш.

Ачыу алдан келир,
Акъыл артдан келир.

Аякъ бассанг - эслеп бас.

Балчыкъгъа таш атсанг, юсюнге чачылыр.

Бергеннге Аллах берир.

Бергенни къолу къуру болмаз.

Бере да бил, ала да бил.

Бир окъ бла эки кийик ёлтюрмезсе.

Бир кюн туугъан - бир кюн ёлюр.

Булут - жауун келтирир,
Уруш - жиляу келтирир.

Дуния дегенинг - тамырсыз терек,
Тыянма - жыгъылырса.

Желни арты жауун болур,
Дауну арты дауур болур.

Жылы сёз таш эритеди, аман сёз баш чиритеди.

Иш башласанг, аны толтур,
Ол битгинчи, сен аз олтур.
 
Эринчекни отуннга ийсенг,
Чымырта келтирир.

Арбаз сайлама да, хоншу сайла.

Эски джаугъа ышанма.

Эринчекге бюгюнден тамбла тынч
 
Къаллай салам берсенг,
Аллай джууаб алырса.

Ёлюм соруб келмез.

Къыз келсе, джумуш этер,
Къатын келсе, ушакъ этер.

Бир кюн туугъан бир кюн ёлюр.

Джангызны оту джарыкъ джанмаз.
 
Къарт болгъан джжерде берекет болур,
Сабий болгъан джерде оюн болур.
 
Биреуню къуу тёшегинден эсе,
Кесинги салам тёшегинг игиди.
 
Джаш эркеси бёрю болур,
Къыз эркеси тели болур.
 
Къатын алсанг, оюмлаб ал,
Ачха алсанг, санаб ал.
 
Джол бла сёзню къыйыры джокъ.

Сёз - кюмюш, джыр - алтын.

Сёз ауузунгдан чыкъса,
Эл къобса да туталмаз.
 
балтаны тута билмеген кесини башина урур
 
Къартны сыйын кёрмеген - къартлыкъгъа джашамаз!

Къыз юйюнде да къонакъды!

Ашхы къыз - кёкде джулдуз!
 
Халкъгъа мёлек - юйге халек.

Харам къарнашдан халал тенг ашхы!

Эр къартайды - кюч тайды.

Ауузу бла къуш тута.
 
а спросить можно? а есть ли слово "сабий" в значении "ребенок"?
Я так понимаю, акъыл означает разум, а еще какое-нибудь слово употребляется в этом знчении? И как вы скажете "легкое дело"
И как будет "грех", а как "благодеяние"?
 
а есть ли слово "сабий" в значении "ребенок"?
есть.

акъыл означает разум
точнее, "ум". но по сути оба слова синомичны.
еще можно "анг" употребить: ангысы бар эсе=если он разумен
"мыйы" - мозг. в некоторых контекстах тоже может сойти за "разум".

И как вы скажете "легкое дело"
дословно, къолай иш.
в значении "пустяк" можно "бош зат".

"грех"=гюнах
"благодеяние" - это точно сказать не могу, но в качестве "благое дело" иногда употребляют "сууаблыкъ иш", "сууаб".
 
Билеме деген минг сёз, билмейме деген бир сёз
 
Ёгюзню мюиюзюнден. адамны сезюнден тутадыла
Джюгю ауур эшек бек чабар
Ашхыгъа эл ышаныр. аманнга джер ышаныр
Адамны иши бла биледиле
 
суу челекни тюбю суууда... всем Салам
 
Къышны аллы джумушакъ болса .арты зыбыр болур.
Къыш бла джау бирди.
къыш дегенинг къылыч кибик.
Къыш арба ишле - джай чана ишле .
Къышха джыккырны толтур акъдан.чардакъны толтур къакъдан.
Къыш къышлыгъын этмесе . джаз джазлыгъын этмез.
Къыш чилледе къуу сакъла .джай чилледе суу сакъла.
 
Байны эшик артында олтургъандан эсе,
Джарлыны тёрюнде олтур.

Тели батыр терк ёлюр.

Аман адам ашхылыкъны терк унутур.
 
Къошда джокъгъа юлюш джокъ.
Къош да бара бара тюзеледи.
Къошну джунчутхан къатхан гыбыт.
Къойдан толу къой къырылса .къотур улакъ башчы.
Къой джюзден атласа .къазан отдан тюшмез.
Къой кютген байлыкъгъа .ат кютген субайлыкъгъа.
Къой семизи -къойчудан.
Бир къой эки союлмаз.
Бир къой бокъчукъ гыбыт бышлакъны чиритир.
 
Кергелен
Къуюб къойдунг да сен алан, Мен аллай бир билмейме!
 
Адеби болмагъан къыз - тузсуз хант.

Ашны аманы болмаз.

Акъыллыгъа бир айт,
Телиге минг айт.

Артыкълыкъ узакъ бармаз.
Страницы: Пред. 1 2 3 4 5 6 ... 18 След.
Читают тему (гостей: 1)

 

Написать нам